Rozprawka po angielsku na maturze — szablon i frazy CKE

Rozprawka po angielsku to wypowiedź pisemna, która na maturze z angielskiego decyduje o połowie punktów z części pisemnej rozszerzonej i jest jednym z dwóch typów zadań do wyboru na poziomie podstawowym. Rozprawka angielski matura ma sztywny schemat — kto go zna, ten zyskuje 6–8 punktów “z marszu”, zanim w ogóle pomyśli o argumentach. Ten przewodnik daje Ci szablon 4 akapitów, 50 sprawdzonych fraz z podziałem na funkcje, pełny przykład pracy na 10 z 10 punktów oraz listę 5 błędów gramatycznych, które najczęściej zjadają punkty pewne. Wszystko zgodnie z wymaganiami CKE dla matury 2026 — bez wody, bez gadania o tym, że “rozprawka jest ważna”.

Rozprawka na maturze z angielskiego — gdzie się pojawia i ile to punktów

Najpierw fakty proceduralne, żeby było jasne, o co walczymy.

Na poziomie podstawowym (pp) masz w arkuszu jedno zadanie z części “Wypowiedź pisemna” warte 10 punktów. Do wyboru są zwykle dwa formaty: krótszy tekst użytkowy (e-mail, list nieformalny, wpis na forum) oraz tekst dłuższy o charakterze argumentacyjnym — to właśnie rozprawka, którą polecenie nazywa “rozprawką”, “tekstem argumentacyjnym” lub po prostu “wypowiedzią pisemną na temat…”. Wymagana długość: 200–250 słów. Czas na całą część pisemną pp: 120 minut na cały arkusz, z czego w praktyce na wypracowanie warto zarezerwować 45 minut (15 min plan, 25 min pisanie, 5 min korekta).

Na poziomie rozszerzonym (pr) rozprawka jest jednym z dwóch zadań do wyboru w części “Wypowiedź pisemna” — drugim jest list formalny lub artykuł. Wartość: również 10 punktów, ale ważone więcej w skali ogólnej i obowiązuje wyższy poziom językowy (C1) oraz dłuższy tekst: 300+ słów, w praktyce 300–350.

Konkret na temat punktacji — patrz tabela.

Kryterium	Maks. punktów pp	Maks. punktów pr	Co ocenia
Treść	5	5	Realizacja polecenia (wszystkie elementy + rozwinięcie)
Spójność i logika	2	2	Płynne łączenie zdań, akapity, logiczny porządek
Zakres środków językowych	2	3	Bogactwo słownictwa i struktur
Poprawność językowa	1	2	Gramatyka, ortografia, interpunkcja

Wskazówka: punkty z “Treści” są nieodzyskiwalne, jeśli pominiesz którykolwiek z elementów polecenia. Wpadnie Ci wtedy maksymalnie 3/5, nawet przy pięknym języku. Czytanie polecenia 2× to nie strata czasu — to inwestycja warta 2 punktów.

Jeśli interesuje Cię jak punktacja wypracowania składa się w wynik procentowy decydujący o zdaniu, sprawdź wpis ile procent na maturze, żeby zdać — tam jest matematyka progów dla 2026.

Opinion essay vs for-and-against — dwa typy rozprawek

CKE nie pisze “for-and-against” wprost, ale w praktyce każde polecenie sprowadza się do jednego z dwóch typów. Rozpoznać go musisz po czasowniku w temacie.

Typ rozprawki	Sygnał w temacie	Twoje stanowisko	Argumenty
Opinion essay	”Do you agree…?”, “Is X better than Y?”, “Should X…?”	TAK, jednoznacznie	2 za + 1 kontrargument odbity
For-and-against	”Discuss advantages and disadvantages”, “What are the pros…”	Neutralne (do końca)	2 za + 2 przeciw

W obu przypadkach piszesz 4 akapity: wstęp, dwa akapity środkowe i zakończenie. Różnica jest w środku — opinion essay broni jednej tezy, for-and-against pokazuje obie strony i dopiero w ostatnim zdaniu wskazuje, która Twoim zdaniem przeważa.

Jak nie pomylić typu? Jeśli w poleceniu jest “express your opinion”, “argue”, “convince” — to opinion essay. Jeśli “discuss”, “consider both sides”, “advantages and disadvantages” — to for-and-against. Polecenia bywają hybrydowe; wtedy wybierasz format, który lepiej pasuje do Twoich pomysłów, ale konsekwentnie trzymasz się jednego do końca pracy.

Szablon 4-akapitowy — gotowy schemat punktowany przez CKE

To jest serce strategii. Każdy z czterech akapitów ma sztywną rolę. Pisz w tej kolejności, nawet jeśli wpadasz na pomysły z innej.

Akapit 1 — wstęp (40–50 słów na pp, 60–70 na pr)

Cel: zasygnalizować temat, dać kontekst i przedstawić tezę (lub zapowiedź dwóch stron w for-and-against).

Schemat 3 zdań:

1. Hook — ogólne stwierdzenie o zjawisku z polecenia.
2. Bridge — przejście do konkretnego problemu.
3. Thesis — Twoje stanowisko lub zapowiedź: “In this essay, I will argue that…” / “This essay will examine both sides…”.

Czego NIE pisać we wstępie: nie zadawaj pytań retorycznych (“Have you ever wondered…?”) — to chwyt z artykułów, nie z rozprawek. Nie pisz “Nowadays” jako pierwszego słowa — egzaminator widział to 200 razy w jednej sesji.

Akapit 2 — pierwszy argument za (60–70 słów pp, 90–100 pr)

Cel: podać jeden mocny argument popierający tezę i rozwinąć go.

Schemat PEEL:

• Point — zdanie tematyczne (“Firstly, the most compelling argument in favour of X is…”).
• Evidence — dowód: fakt, dana liczbowa, badanie, autorytet (“According to a 2024 study by…”).
• Explanation — wyjaśnienie, dlaczego to dowodzi Twojej tezy.
• Link — zdanie domykające z odniesieniem do tezy.

PEEL działa lepiej niż wymienianie 3 argumentów po jednym zdaniu — egzaminator widzi rozwinięcie, a kryterium “rozwinięcie wypowiedzi” daje punkt za rozbudowanie każdego elementu.

Akapit 3 — drugi argument lub kontrargument (60–70 słów pp, 90–100 pr)

W opinion essay to drugi argument za lub kontrargument, który następnie odbijasz:

“Some may argue that X causes Y. However, this view fails to account for Z.”

W for-and-against to akapit poświęcony stronie przeciwnej z 2 argumentami (krótszymi, ale konkretnymi).

Akapit 4 — zakończenie (30–40 słów pp, 50–60 pr)

Cel: podsumować i jednoznacznie zająć stanowisko (lub w for-and-against — wskazać, która strona przeważa).

Schemat 2 zdań:

1. Restatement — przypomnij tezę innymi słowami.
2. Closing thought — wniosek, rekomendacja, prognoza (“Therefore, it seems clear that…”).

Uwaga: NIE wprowadzaj nowego argumentu w zakończeniu. To klasyczny błąd — egzaminator obniża “spójność i logikę” o 1 punkt.

Identyczna logika “PEEL + sztywny szablon” działa też w wypracowaniu z polskiego — jeśli przygotowujesz oba przedmioty, zerknij na jak napisać wypracowanie maturalne, gdzie rozkładam tę samą kompozycję pod kryteria CKE dla polskiego.

50 fraz na rozprawkę — gotowy bank z podziałem na funkcje

Ta lista pokrywa 100% funkcji argumentacyjnych w rozprawce maturalnej. Wybierz po 2–3 z każdej kategorii i naucz się ich na pamięć — wtedy nigdy nie staniesz, bo Ci się “skończyły frazy”.

Otwarcie wstępu (10 fraz)

1. It is widely accepted that… — Powszechnie uważa się, że…
2. The issue of X has sparked considerable debate. — Kwestia X wywołała znaczną debatę.
3. In recent years, X has become increasingly common. — W ostatnich latach X staje się coraz powszechniejsze.
4. Few topics divide public opinion as sharply as… — Niewiele tematów dzieli opinię publiczną tak ostro, jak…
5. It is often said that… — Często mówi się, że…
6. X represents one of the most pressing challenges of our time. — X jest jednym z najpilniejszych wyzwań naszych czasów.
7. The question of whether X is a contentious one. — Pytanie, czy X, jest sporne.
8. There is no denying that X has transformed… — Nie da się zaprzeczyć, że X przekształciło…
9. In an era of… — W dobie…
10. This essay will examine / explore / argue that… — Ten esej zbada / rozważy / dowiedzie, że…

Wprowadzenie argumentu (10 fraz)

11. Firstly / First and foremost… — Po pierwsze / Przede wszystkim…
12. One of the most convincing arguments is that… — Jednym z najbardziej przekonujących argumentów jest, że…
13. A further reason supporting this view is… — Kolejnym powodem przemawiającym za tym poglądem jest…
14. It is important to note that… — Należy zauważyć, że…
15. Research conducted by X has shown that… — Badania przeprowadzone przez X wykazały, że…
16. Statistics suggest that… — Statystyki sugerują, że…
17. A clear example of this can be seen in… — Jasny przykład tego można zobaczyć w…
18. Moreover / Furthermore / In addition… — Co więcej / Ponadto / Dodatkowo…
19. This is largely due to the fact that… — Wynika to głównie z faktu, że…
20. Take, for instance, the case of… — Weźmy na przykład przypadek…

Wprowadzenie kontrargumentu i jego odbicie (10 fraz)

21. On the other hand, some argue that… — Z drugiej strony niektórzy twierdzą, że…
22. Critics of this view claim… — Krytycy tego poglądu twierdzą…
23. Admittedly, there is some truth in the claim that… — Wprawdzie jest pewna prawda w twierdzeniu, że…
24. While it may be true that…, it does not follow that… — Choć może być prawdą, że…, nie wynika z tego, że…
25. However, this argument overlooks the fact that… — Jednak ten argument pomija fakt, że…
26. This view, however, fails to take into account… — Ten pogląd jednak nie uwzględnia…
27. Despite these concerns, the evidence suggests… — Mimo tych obaw, dowody sugerują…
28. Nevertheless, the benefits clearly outweigh… — Niemniej jednak korzyści wyraźnie przewyższają…
29. Although opponents claim…, they tend to ignore… — Choć przeciwnicy twierdzą…, zwykle ignorują…
30. Such concerns, while understandable, are largely exaggerated. — Takie obawy, choć zrozumiałe, są w dużej mierze przesadzone.

Wyjaśnianie, łączenie, przykłady (10 fraz)

31. This means that… — Oznacza to, że…
32. As a result / Consequently / Therefore… — W rezultacie / W konsekwencji / Dlatego…
33. In other words… — Innymi słowy…
34. To illustrate this point… — Aby to zilustrować…
35. A case in point is… — Dobrym przykładem jest…
36. This can be attributed to… — Można to przypisać…
37. Not only does X do Y, but it also… — X nie tylko robi Y, ale również…
38. What is more important… — Co ważniejsze…
39. To put it differently… — Mówiąc inaczej…
40. This is particularly evident when we consider… — Jest to szczególnie widoczne, gdy weźmiemy pod uwagę…

Podsumowanie i wniosek (10 fraz)

41. In conclusion / To sum up / All things considered… — Podsumowując / Reasumując / Biorąc wszystko pod uwagę…
42. Taking all of the above into account… — Biorąc pod uwagę wszystko powyższe…
43. On balance, I firmly believe that… — Generalnie wierzę, że…
44. The arguments presented above clearly demonstrate that… — Argumenty przedstawione powyżej jasno pokazują, że…
45. Although both sides have merit, it seems that… — Choć obie strony mają swoje racje, wydaje się, że…
46. It would therefore be reasonable to conclude that… — Rozsądnie byłoby zatem stwierdzić, że…
47. Ultimately, the choice depends on… — Ostatecznie wybór zależy od…
48. Were it not for X, Y would not be possible. — Gdyby nie X, Y nie byłoby możliwe. (inwersja — bonus na pr)
49. In light of these considerations… — W świetle tych rozważań…
50. For these reasons, I am convinced that… — Z tych powodów jestem przekonany, że…

Wskazówka: używaj fraz 5–6 różnych w jednej pracy, nie wszystkich 50. Nadużycie fraz “z listy” jest natychmiast czytelne — egzaminator widzi rozprawkę zmontowaną z kalek, a kryterium “zakres środków” punktuje naturalne bogactwo, nie kompilację.

Przykład rozprawki na 10/10 — z komentarzem

Polecenie (poziom rozszerzony, 300+ słów):

“Some people believe that social media has a positive impact on teenagers, while others claim it does more harm than good. Discuss both views and give your opinion.”

Praca (304 słowa, oceniona na 10/10):

---

The way young people communicate has been transformed beyond recognition over the past two decades. Today, the average European teenager spends nearly three hours a day on platforms such as Instagram, TikTok and Snapchat. Whether this constitutes a benefit or a threat to their development is a question that continues to divide parents, educators and researchers alike. This essay will examine both sides of the debate and argue that, on balance, social media offers more drawbacks than advantages for the adolescent mind.

Those who defend social media point, first and foremost, to its educational potential. A teenager can today learn a foreign language for free on YouTube, follow university lectures on Coursera or join global communities of young scientists on Discord. Furthermore, social platforms allow shy or isolated young people to build relationships beyond the limits of their local environment. For a teenager struggling with anxiety or living in a rural area, these connections can be genuinely life-changing.

Critics, however, raise concerns that are difficult to dismiss. Research conducted by the American Psychological Association in 2024 found that adolescents who spend more than three hours daily on social media are twice as likely to report symptoms of depression. Moreover, the constant exposure to filtered images distorts their perception of normality, fuelling eating disorders and chronic dissatisfaction. Not only does this affect their mental health, but it also undermines their academic performance, as studies have repeatedly shown a clear link between screen time and lower test scores.

Taking all of the above into account, I firmly believe that the harm currently outweighs the benefit. While platforms could, in theory, support learning and connection, the algorithmic design of today’s services exploits adolescent vulnerability for profit. Until this balance shifts, it would be reasonable to conclude that parents and schools should treat social media as a risk to be managed rather than a tool to be embraced.

---

Co tę pracę robi pracą na 10/10?

• Treść (5/5): wszystkie elementy polecenia zrealizowane — both views (akapit 2 i 3), your opinion (akapit 4). Każdy argument rozwinięty (PEEL).
• Spójność (2/2): klarowny szablon 4 akapitów, linkery różnorodne (first and foremost, furthermore, however, moreover, not only), zakończenie domyka tezę.
• Zakres językowy (3/3): struktura inwersyjna (“Not only does this affect…”), słownictwo C1 (constitutes, undermines, fuelling, exploits), kolokacje (genuinely life-changing, chronic dissatisfaction, algorithmic design).
• Poprawność (2/2): zero błędów gramatycznych i ortograficznych. Interpunkcja brytyjska konsekwentnie zachowana.

5 najczęstszych błędów gramatycznych — i jak ich uniknąć

Te błędy zjadają punkty pewne — pojawiają się w arkuszach z roku na rok w raportach CKE.

1. Have vs Has — niezgodność podmiotu z orzeczeniem

Polski uczeń pisze: “Everyone have their own opinion.” Powinno być: “Everyone has…” — bo everyone, everybody, nobody, somebody są pojedyncze, nawet jeśli “logicznie” odnoszą się do wielu osób.

2. Information / advice / research — niepoliczalne

NIGDY: “Many informations show…”, “I have two advices…”. ZAWSZE: “Much information shows…”, “I have two pieces of advice…”. Lista do zapamiętania: information, advice, research, news, knowledge, equipment, furniture, money.

3. Make vs Do

Do homework, do research, do business, do harm, do good. Make a mistake, make a decision, make progress, make money, make sense. Jeśli nie jesteś pewien, sprawdź kolokacją w Oxford Collocations Dictionary, ale przed maturą naucz się top 20.

4. Druga forma w pytaniach po did

Klasyk: “Did you went…?”. Po did/do/does czasownik w bezokoliczniku: “Did you go…?”. Ten błąd kosztuje punkt poprawności i zwykle pojawia się też w częściach mówionych.

5. Tłumaczenie polskich kolokacji 1:1

“In my opinion, this is good” — OK. “According to me, this is good” — BŁĄD (kalka z polskiego). “On the picture” zamiast “in the picture”. “I am agree” zamiast “I agree”. Polskie kalki są pierwszym sygnałem dla egzaminatora, że pracujesz na poziomie B1, nie B2/C1.

Plan ćwiczenia rozprawki w 4 tygodnie

Jeśli masz miesiąc do matury i rozprawka nie jest Twoją mocną stroną, ten plan działa.

Tydzień	Cel	Konkret
1	Opanować szablon i 20 fraz	Napisz 3 rozprawki na zadane tematy, używając tych samych fraz
2	Rozszerzyć bank o 30 kolejnych fraz	Napisz 3 rozprawki, świadomie zmieniając frazy między nimi
3	Praca z błędami	Daj sobie/nauczycielowi rozprawki do oceny — wyłap 3 powtarzające się błędy
4	Symulacja egzaminu	3 rozprawki na czas 45 min, w warunkach maturalnych

W praktyce większość maturzystów napisze w ciągu tych 4 tygodni 12 rozprawek — to wystarczy, żeby szablon stał się odruchem. Jeśli chcesz ćwiczyć na realnych tematach maturalnych z punktowaniem przez algorytm, na platformie matury-online.pl masz dostęp do ponad 9 000+ zadań w 11 przedmiotach, z czego sekcja angielski rozszerzony zawiera bazę rozprawek z gotowymi modelowymi odpowiedziami i bieżącym sprawdzeniem za 49 zł/mies. Cały ten plan można zsynchronizować z ogólnym planem przygotowań do matury, żeby nie pominąć innych przedmiotów.

Najczęstsze pytania o rozprawkę na angielskim

Czy mogę pisać w pierwszej osobie?

Tak — w opinion essay wręcz powinieneś, bo wyrażasz własną opinię (I firmly believe, in my view, I would argue). W for-and-against trzymaj się dłużej narracji bezosobowej i pierwszej osoby użyj tylko w konkluzji.

Co jeśli nie znam słowa, którego chciałem użyć?

Parafrazuj. Lepsza prosta konstrukcja użyta poprawnie niż wymyślone słowo z literówką. Egzaminator nagradza bezpieczną komunikację, nie eksperyment. Słowo “things” powtórzone 4 razy zaboli mniej niż jedno wymyślone “thingies”.

Czy liczyć słowa dokładnie?

Tak. Limit 200–250 (pp) lub 300+ (pr) jest ostry. Praca <90% minimum (poniżej 180 słów na pp) traci punkty z treści. Pisz średnio 220 słów na pp i 320 na pr, żeby mieć margines.

Co jeśli zacznę pisać i wpadnę w blokadę?

Zaplanuj na brudno 3 zdania na każdy z czterech akapitów — masz w sumie 12 zdań. Jak masz 12 zdań w postaci listy, pisanie to już tylko rozwijanie każdego do akapitu. Plan 5 minut > 15 minut zacinania się przy pisaniu.

Czy mogę używać skrótów (don’t, can’t)?

W rozprawce — nie. To rejestr formalny. Pisz pełne formy: do not, cannot, will not. Skróty są OK w mailach prywatnych i wpisach na blogu, nie w argumentacji.

Pełny przebieg dnia egzaminacyjnego — od wejścia na salę po oddanie arkusza — opisuję w jak wygląda egzamin maturalny krok po kroku. Warto przeczytać 2 dni przed, żeby uniknąć stresu z nieznanej procedury.

Podsumowanie

Rozprawka angielski matura to zadanie najbardziej trenowalne w całym arkuszu — bo cała jego struktura jest dokładnie zdefiniowana przez kryteria CKE. Jeśli opanujesz szablon 4 akapitów, 50 fraz w 5 kategoriach i unikniesz 5 typowych błędów gramatycznych, masz realistyczną szansę na 9–10/10 nawet przy poziomie językowym B2. Klucz to systematyka: 12 rozprawek napisanych w cztery tygodnie da Ci więcej niż 50 godzin czytania o rozprawce. Ćwicz na realnych tematach, daj sobie sprawdzać, i wybierz format konsekwentnie — opinion essay albo for-and-against, nigdy hybryda. Powodzenia na maturze 2026.